Światowy Dzień Mokradeł

Światowy Dzień Mokradeł (ang. World Wetland Day) obchodzony jest 2 lutego, w rocznicę podpisania Konwencji o obszarach wodno-błotnych, mających międzynarodowe znaczenie, zwłaszcza jako środowisko życiowe ptactwa wodnego. Zgodnie z tzw. Konwencją Ramsarską, obszarami wodno-błotnymi są tereny bagien, błot i torfowisk lub zbiorniki wodne, zarówno naturalne jak i sztuczne, stałe i okresowe, o wodach stojących lub płynących, słodkich, słonawych lub słonych, łącznie z przybrzeżnymi wodami morskimi.

 

Mokradła są siedliskami o szczególnej wartości przyrodniczej, miejscem życia wielu rzadkich gatunków roślin, ptaków, owadów i innych organizmów. Flora polskich mokradeł to blisko połowa (!) wszystkich gatunków roślin występujących w naszym kraju. To również ogromny rezerwuar wody, niezwykle istotny z punktu widzenia walki ze skutkami zmianą klimatu, powodziami i suszą. Dobrze zachowane torfowiska, które występują przede wszystkim na obszarach o klimacie umiarkowanym i chłodnym, są w stanie szybko wchłonąć ogromne ilości wody, którą stosunkowo wolno oddają w okresach suszy. Ma to szczególne znaczenie w sytuacji zachodzących zmian klimatycznych. Biorą również udział w oczyszczaniu wód z biogenów i zanieczyszczeń, a także magazynują węgiel organiczny, zmniejszając ilość dwutlenku węgla emitowanego do atmosfery.

 

Ze względu na swoje położenie geograficzne, Pomorze jest regionem bogatym w siedliska hydrogeniczne. Występuje tu wiele różnych rodzajów mokradeł podlegających ochronie. Są to m.in.: kompleks torfowisk alkaicznych w rezerwacie przyrody „Bagno Stawek”, uzależnione od wpływu słonych wód łąki solniskowe w rezerwacie „Słone Łąki”, zarastające jezioro z zespołem roślin bagiennych w rezerwacie „Bocheńskie Błoto” i śródleśne jezioro dystroficzne z otaczającym je torfowiskiem wysokim i stanowiskami roślin rzadkich (turzyca bagienna, widłak jałowcowaty i bagno zwyczajne) w rezerwacie Jezioro Turzycowe.

 

Największym zagrożeniem dla obszarów wodno-błotnych jest ich odwadnianie. Do pogorszenia stanu mokradeł przyczyniają się również zmiany warunków wodnych, zanieczyszczenia, inwazje gatunków obcych i zmiany klimatyczne. Aby zachować te cenne siedliska wykonuje się szereg działań ochronnych – od usuwania drzew i krzewów z torfowisk, poprzez wykaszanie łąk i mechowisk, do budowy zastawek i zasypywania rowów melioracyjnych w celu zapobiegania przesuszeniu.

 

Tegorocznym tematem Światowego Dnia Mokradeł są mokradła w miastach. Konwencja Ramsarska zwraca uwagę, na ważną rolę, jaką na terenach miejskich pełnią mokradła – poprawiają sytuację powodziową, stanowią źródło wody pitnej, filtrują zanieczyszczenia i są miejskimi enklawami zieleni, a dla wielu ludzi również źródłem utrzymania. Każdy z nas może zadbać o stan mokradeł w miastach, działając m.in. na rzecz zwiększenia retencji wody opadowej i zakładając tzw. ogród deszczowy. Czym są ogrody deszczowe i jak je przygotować – przeczytajcie nasz poradnik.